Menu
De Nederlandse woningmarkt staat al jaren onder druk. Tekorten aan woningen, stijgende prijzen en lange wachtlijsten zorgen ervoor dat zowel starters als doorstromers steeds moeilijker een geschikte woning kunnen vinden. Regelmatig wordt daarbij gewezen naar vastgoedbeleggers als oorzaak van de problemen. Volgens belangenvereniging Vastgoed Belang ligt de oorzaak echter veel dieper. Zij stellen dat de huidige woningnood vooral het gevolg is van decennialang onvoldoende woningbouwproductie, complexe regelgeving, lange vergunningstrajecten en wisselend lokaal beleid. Volgens de vereniging zijn particuliere beleggers niet het probleem, maar juist een belangrijk onderdeel van de oplossing voor het woningtekort.
Het tekort aan woningen is één van de grootste maatschappelijke uitdagingen van dit moment. In veel regio's zijn koop- en huurwoningen schaars, waardoor prijzen sterk zijn gestegen en de toegankelijkheid van de woningmarkt onder druk staat.
De oorzaken hiervan zijn volgens veel marktpartijen niet van vandaag of gisteren. Het tekort is ontstaan door een combinatie van factoren die zich over tientallen jaren hebben ontwikkeld.
De druk op de woningmarkt is mede het gevolg van demografische ontwikkelingen.
Sinds de jaren zeventig:
Met name grote steden zoals Amsterdam trekken veel nieuwe bewoners aan, waardoor de vraag naar woningen sneller groeit dan het aanbod.
Amsterdam wordt vaak genoemd als voorbeeld van een oververhitte woningmarkt.
Volgens Vastgoed Belang bestaat slechts ongeveer een derde van de woningvoorraad uit koopwoningen, terwijl landelijk bijna twee derde van de woningen koopwoningen zijn.
De vereniging stelt dat jarenlang woningbouwbeleid en beperkte nieuwbouwmogelijkheden hebben bijgedragen aan de huidige schaarste.
Regelmatig wordt beweerd dat particuliere beleggers woningen wegkopen voor starters.
Volgens Vastgoed Belang wordt hiermee de aandacht afgeleid van de werkelijke oorzaken van het woningtekort.
De vereniging stelt dat beleggers juist een belangrijke rol kunnen spelen bij:
Volgens hen ontstaat het probleem vooral doordat te weinig woningen worden gebouwd.
Een veelgenoemd knelpunt binnen de vastgoedsector is de lange doorlooptijd van woningbouwprojecten.
Tussen initiatief en realisatie zit volgens marktpartijen vaak gemiddeld:
circa zeven jaar.
Tijdens deze periode moeten ontwikkelaars rekening houden met:
Hierdoor lopen projecten regelmatig vertraging op.
Een ander knelpunt is de decentralisatie van regelgeving.
Ontwikkelaars krijgen te maken met verschillende eisen per gemeente.
Hierdoor moet voor ieder project opnieuw worden onderzocht:
Dit leidt volgens marktpartijen tot:
Naast wettelijke eisen worden volgens ontwikkelaars regelmatig aanvullende wensen gesteld.
Voorbeelden zijn:
Hoewel veel van deze wensen begrijpelijk zijn, kunnen zij volgens ontwikkelaars de financiële haalbaarheid van projecten onder druk zetten.
Ook de kosten van grond spelen een belangrijke rol.
Veel gemeenten gebruiken grondexploitatie als inkomstenbron.
Hierdoor ontstaan volgens marktpartijen:
Deze kosten worden uiteindelijk vaak doorberekend in de woningprijzen.
Vastgoed Belang pleit ervoor dat de regie op woningbouw meer bij de Rijksoverheid komt te liggen.
Volgens de vereniging kan landelijke regie bijdragen aan:
Ook ontwikkelaars pleiten al jaren voor meer centrale sturing op de woningmarkt.
De vereniging ziet versnelling van procedures als een belangrijke oplossing.
Instrumenten zoals de Crisis- en herstelwet kunnen volgens hen bijdragen aan:
Hierdoor kunnen projecten eerder van de planfase naar de bouwfase worden gebracht.
Volgens Vastgoed Belang ligt een belangrijke taak voor woningcorporaties binnen het sociale segment.
Corporaties kunnen zich richten op:
Particuliere beleggers kunnen zich vervolgens richten op andere delen van de woningmarkt.
De woningmarkt vraagt volgens veel deskundigen om samenwerking tussen:
Wanneer partijen elkaar uitsluitend als tegenstander zien, wordt het woningtekort niet opgelost.
Vrijwel alle betrokken partijen zijn het over één punt eens:
Er moeten meer woningen worden gebouwd.
Zonder een structurele toename van het woningaanbod blijven problemen zoals:
bestaan.
Voor vastgoedeigenaren, ontwikkelaars en beleggers betekent dit dat zij steeds meer te maken krijgen met:
Professioneel projectmanagement en goede kennis van wet- en regelgeving worden daardoor steeds belangrijker.
De discussie over de woningmarkt gaat vaak over beleggers, starters en woningprijzen. De kern van het probleem ligt echter vooral in het structurele tekort aan woningen. Demografische ontwikkelingen, langdurige procedures, complexe regelgeving en hoge ontwikkelkosten zorgen ervoor dat nieuwbouwprojecten moeilijk van de grond komen.
De oplossing voor de woningcrisis ligt uiteindelijk niet in het aanwijzen van een schuldige, maar in het gezamenlijk realiseren van voldoende woningen voor de toekomstige vraag.
Bron: Vastgoed Belang, interview gepubliceerd via vastgoedmarkt.
