Knipperende of flikkerende LED-verlichting is een veelvoorkomend probleem binnen woningen, kantoren, winkels en bedrijfsgebouwen. Naast irritatie kan flikkerende verlichting wijzen op een technisch probleem binnen de verlichting, de dimmer, de transformator of zelfs de elektrische installatie. LED-verlichting werkt anders dan traditionele gloei- en halogeenlampen en stelt daardoor andere eisen aan dimmers, drivers en voedingen. Wanneer componenten niet goed op elkaar zijn afgestemd, kunnen storingen ontstaan zoals flikkeren, korte lichtflitsen, wisselende lichtsterkte of volledig uitvallende verlichting. Door de oorzaak systematisch te onderzoeken kan het probleem vaak eenvoudig worden opgelost.
LED-verlichting is zeer energiezuinig en gevoelig voor spanningsveranderingen. Daardoor kunnen kleine afwijkingen in de installatie sneller zichtbaar worden dan bij traditionele verlichting.
Veel voorkomende klachten zijn:
De oorzaak kan zich bevinden in de lamp zelf, de driver, de dimmer, de transformator of de elektrische installatie.
Een van de meest voorkomende oorzaken is het gebruik van niet-dimbare LED-lampen op een dimmer.
Wanneer een niet-dimbare lamp wordt aangesloten op een dimcircuit kunnen de volgende problemen ontstaan:
Hetzelfde geldt voor LED-armaturen waarbij de driver niet geschikt is voor dimmen. In dat geval moet de verlichting worden vervangen door een dimbare uitvoering.
Veel bestaande installaties beschikken nog over dimmers die oorspronkelijk bedoeld waren voor:
Deze dimmers hebben vaak een minimaal belastingvermogen nodig om goed te functioneren.
LED-verlichting verbruikt aanzienlijk minder vermogen waardoor de dimmer onvoldoende belasting ziet en instabiel kan gaan werken.
Gevolgen kunnen zijn:
Een speciale LED-dimmer biedt hiervoor vaak de oplossing.
Niet iedere LED-lamp werkt met dezelfde dimmethode.
Er zijn twee veelgebruikte technieken:
Wordt traditioneel toegepast bij halogeenverlichting.
Wordt vaak toegepast bij LED-verlichting.
Wanneer een LED-lamp op de verkeerde dimtechniek wordt aangesloten kan dit leiden tot:
Controle van de productspecificaties biedt duidelijkheid over de juiste dimmer.
LED-verlichting werkt op laagspanning en maakt gebruik van een driver die de netspanning omzet naar een geschikte werkspanning.
Een defecte driver kan zorgen voor:
Oorzaken van defecte drivers kunnen zijn:
Bij veel armaturen kan de driver afzonderlijk worden vervangen. Bij geïntegreerde LED-lampen is meestal vervanging van de gehele lamp noodzakelijk.
LED-verlichting reageert gevoeliger op spanningswisselingen dan traditionele verlichting.
Spanningsfluctuaties kunnen ontstaan door:
Hierdoor kunnen lampen kort flitsen of tijdelijk van lichtsterkte veranderen.
Ook lekstromen of kleine spanningsverschillen kunnen invloed hebben op LED-verlichting. In sommige situaties kan een spanningsstabilisator of netfilter uitkomst bieden.
Bij 12 Volt-installaties worden regelmatig bestaande halogeentransformatoren hergebruikt.
Deze transformatoren zijn vaak ontworpen voor hogere vermogens en functioneren niet goed met het lage energieverbruik van LED-verlichting.
Gevolgen zijn onder andere:
Een LED-geschikte transformator biedt in deze situaties vaak de beste oplossing.
Veel moderne LED-dimmers beschikken over instelmogelijkheden voor:
Wanneer deze instellingen niet correct zijn afgesteld kunnen lampen gaan knipperen bij lage dimstanden.
Een juiste afstelling zorgt vaak voor:
Bij 12 Volt- en 24 Volt-systemen moet de transformator geschikt zijn voor LED-verlichting.
Wanneer een traditionele transformator wordt gebruikt kunnen problemen ontstaan doordat:
Controleer daarom altijd of de transformator geschikt is voor LED-toepassingen en afgestemd is op het aangesloten vermogen.
Filamentlampen zijn populair vanwege hun klassieke uitstraling, maar staan bekend als lastig dimbaar.
Zelfs wanneer de lamp dimbaar is kunnen problemen optreden zoals:
Vaak zijn hiervoor speciale LED-dimmers nodig die specifiek geschikt zijn voor filamentverlichting.
Blijven de problemen bestaan nadat lampen, dimmers en transformatoren zijn gecontroleerd, dan kan er sprake zijn van een probleem binnen de elektrische installatie.
Denk hierbij aan:
In dergelijke situaties kan een inspectie volgens NEN 3140 of een thermografisch onderzoek helpen om verborgen gebreken op te sporen.
Via Certus ondersteunt organisaties en vastgoedeigenaren bij:
Wij helpen u bij het opsporen van de oorzaak van storingen en het verbeteren van de betrouwbaarheid van uw elektrische installaties.
Knipperende LED-verlichting is vaak een signaal dat componenten niet goed op elkaar zijn afgestemd of dat sprake is van een technisch probleem. Door de juiste combinatie van lampen, dimmers, drivers en transformatoren toe te passen kunnen de meeste storingen worden voorkomen.
Goed functionerende verlichting draagt niet alleen bij aan comfort en energiezuinigheid, maar ook aan veiligheid, betrouwbaarheid en een professionele werkomgeving.