Tijdens de coronapandemie zijn veel gebouwen, bedrijven, sportaccommodaties, scholen, horecalocaties en andere instellingen tijdelijk volledig of gedeeltelijk gesloten geweest. Hierdoor werden drinkwaterinstallaties vaak minder gebruikt dan normaal. Langdurige stilstand van water vergroot het risico op de groei van legionellabacteriën in leidingwaterinstallaties. Bij het opnieuw in gebruik nemen van gebouwen is het daarom essentieel om aandacht te besteden aan legionellabeheer. Een zorgvuldige controle en het nemen van passende maatregelen helpen om gezondheidsrisico's te voorkomen en de veiligheid van gebruikers te waarborgen.
Legionella is een bacterie die van nature voorkomt in water. Onder bepaalde omstandigheden kan de bacterie zich vermenigvuldigen in leidingwaterinstallaties.
De belangrijkste risicofactoren zijn:
Wanneer besmette waternevel wordt ingeademd, kan dit leiden tot de veteranenziekte of legionellagriep.
Tijdens de coronaperiode waren veel gebouwen beperkt in gebruik.
Daardoor ontstonden situaties waarbij:
Hierdoor kon het risico op legionellagroei toenemen.
Gebouweigenaren en beheerders zijn verantwoordelijk voor het leveren van betrouwbaar drinkwater.
Dit betekent dat zij moeten zorgen voor:
Het uitgangspunt blijft dat water aan ieder tappunt veilig moet zijn voor gebruik.
De eerste vraag die iedere organisatie zichzelf moet stellen is:
Beschikt u over een actueel legionellabeheersplan?
Controleer of:
Wanneer maatregelen niet volledig zijn uitgevoerd, is het verstandig contact op te nemen met uw beheerder of adviseur.
Dan is het belangrijk om eerst inzicht te krijgen in:
Wanneer een installatie langere tijd beperkt gebruikt is, verdient het aanbeveling om alle tappunten te beoordelen.
Controleer onder andere:
Vraag hierbij vooral aandacht voor tappunten die zelden worden gebruikt.
Wanneer tappunten langer dan een week niet zijn gebruikt, wordt geadviseerd deze voorafgaand aan gebruik goed door te spoelen.
Hiermee wordt stilstaand water vervangen door vers leidingwater.
Spoel eerst alle toiletten door.
Hiermee wordt reeds een groot deel van het stilstaande water in de installatie ververst.
Open alle koude en warme tappunten.
Laat deze minimaal enkele minuten doorstromen totdat vers water aanwezig is.
Controleer indien mogelijk de temperatuurontwikkeling.
Bij douches ontstaat extra risico door aerosolvorming.
Spoel douches daarom zorgvuldig door.
Voorkom hierbij onnodige verspreiding van waternevel.
Praktische maatregelen zijn:
Een belangrijk uitgangspunt binnen legionellabeheer is het regelmatig verversen van de leidinginhoud.
In de praktijk betekent dit dat:
Hiermee wordt de kans op legionellagroei aanzienlijk beperkt.
Gedurende perioden waarin normaal beheer niet mogelijk was, is het belangrijk dat afwijkingen worden geregistreerd.
Leg vast:
Deze informatie kan van belang zijn bij inspecties of audits.
De overheid en toezichthoudende instanties blijven aandacht besteden aan legionellabeheer.
Bij inspecties kan gevraagd worden naar:
Een goed bijgehouden dossier helpt om aan te tonen dat risico's beheerst zijn.
Hoewel de aandacht tijdens de coronaperiode sterk toenam, geldt hetzelfde risico ook bij:
Legionellabeheer blijft daarom een continu aandachtspunt.
Via Certus ondersteunt organisaties bij:
Wij helpen organisaties om drinkwaterinstallaties veilig, beheersbaar en aantoonbaar conform wet- en regelgeving te beheren.
Door tijdig aandacht te besteden aan legionellabeheer kunnen gezondheidsrisico's worden beperkt en blijft de drinkwaterinstallatie veilig voor gebruikers. Een goed beheerde installatie voldoet niet alleen aan wettelijke verplichtingen, maar draagt ook bij aan een gezonde en veilige leef- en werkomgeving.
Legionellabeheer begint niet bij een monstername, maar bij structureel beheer, regelmatig gebruik en het aantoonbaar vastleggen van maatregelen.