Menu
Categorie:
Drinkwater & legionella
Datum:
08
-
05
-
2020

Legionellabeheer tijdens en na corona maatregelen

Tijdens de coronapandemie zijn veel gebouwen, bedrijven, sportaccommodaties, scholen, horecalocaties en andere instellingen tijdelijk volledig of gedeeltelijk gesloten geweest. Hierdoor werden drinkwaterinstallaties vaak minder gebruikt dan normaal. Langdurige stilstand van water vergroot het risico op de groei van legionellabacteriën in leidingwaterinstallaties. Bij het opnieuw in gebruik nemen van gebouwen is het daarom essentieel om aandacht te besteden aan legionellabeheer. Een zorgvuldige controle en het nemen van passende maatregelen helpen om gezondheidsrisico's te voorkomen en de veiligheid van gebruikers te waarborgen.

Waarom is legionellabeheer belangrijk?

Legionella is een bacterie die van nature voorkomt in water. Onder bepaalde omstandigheden kan de bacterie zich vermenigvuldigen in leidingwaterinstallaties.

De belangrijkste risicofactoren zijn:

  • Stilstaand water;
  • Temperaturen tussen 25°C en 50°C;
  • Biofilmvorming;
  • Onvoldoende doorstroming;
  • Onvoldoende beheer en onderhoud.

Wanneer besmette waternevel wordt ingeademd, kan dit leiden tot de veteranenziekte of legionellagriep.

Invloed van langdurige stilstand

Tijdens de coronaperiode waren veel gebouwen beperkt in gebruik.

Daardoor ontstonden situaties waarbij:

  • Tappunten niet werden gebruikt;
  • Leidingen langdurig stil stonden;
  • Douches niet werden gebruikt;
  • Buitenkranen buiten gebruik waren;
  • Installaties onvoldoende werden doorgespoeld.

Hierdoor kon het risico op legionellagroei toenemen.

Wettelijke verantwoordelijkheid

Gebouweigenaren en beheerders zijn verantwoordelijk voor het leveren van betrouwbaar drinkwater.

Dit betekent dat zij moeten zorgen voor:

  • Veilig gebruik van installaties;
  • Uitvoering van beheersmaatregelen;
  • Registratie van beheeractiviteiten;
  • Aantoonbare naleving van verplichtingen.

Het uitgangspunt blijft dat water aan ieder tappunt veilig moet zijn voor gebruik.

Heeft u een legionellabeheersplan?

De eerste vraag die iedere organisatie zichzelf moet stellen is:

Beschikt u over een actueel legionellabeheersplan?

Ja, er is een legionellabeheersplan

Controleer of:

  • Alle beheersmaatregelen zijn uitgevoerd;
  • Spoelactiviteiten zijn geregistreerd;
  • Temperatuurmetingen zijn uitgevoerd;
  • Afwijkingen zijn vastgelegd;
  • Correctieve maatregelen zijn uitgevoerd.

Wanneer maatregelen niet volledig zijn uitgevoerd, is het verstandig contact op te nemen met uw beheerder of adviseur.

Nee, er is geen legionellabeheersplan

Dan is het belangrijk om eerst inzicht te krijgen in:

  • De aard van de installatie;
  • Het gebruik van de installatie;
  • De risico's binnen het gebouw;
  • Eventuele wettelijke verplichtingen.

Controle van drinkwaterinstallaties

Wanneer een installatie langere tijd beperkt gebruikt is, verdient het aanbeveling om alle tappunten te beoordelen.

Controleer onder andere:

  • Kranen;
  • Douches;
  • Buitenkranen;
  • Pantry's;
  • Fonteinen;
  • Schoonmaakpunten.

Vraag hierbij vooral aandacht voor tappunten die zelden worden gebruikt.

Spoelen van tappunten

Wanneer tappunten langer dan een week niet zijn gebruikt, wordt geadviseerd deze voorafgaand aan gebruik goed door te spoelen.

Hiermee wordt stilstaand water vervangen door vers leidingwater.

Aanbevolen werkwijze

Stap 1: Toiletten doorspoelen

Spoel eerst alle toiletten door.

Hiermee wordt reeds een groot deel van het stilstaande water in de installatie ververst.

Stap 2: Koude en warme tappunten spoelen

Open alle koude en warme tappunten.

Laat deze minimaal enkele minuten doorstromen totdat vers water aanwezig is.

Controleer indien mogelijk de temperatuurontwikkeling.

Stap 3: Douches doorspoelen

Bij douches ontstaat extra risico door aerosolvorming.

Spoel douches daarom zorgvuldig door.

Voorkom hierbij onnodige verspreiding van waternevel.

Praktische maatregelen zijn:

  • De douchekop onder water houden;
  • Gebruik maken van een emmer;
  • Afdekken met een doek;
  • Voldoende ventileren.

Het belang van wekelijkse verversing

Een belangrijk uitgangspunt binnen legionellabeheer is het regelmatig verversen van de leidinginhoud.

In de praktijk betekent dit dat:

  • Tappunten wekelijks gebruikt worden;
  • Waterstroming wordt gegarandeerd;
  • Stilstand zoveel mogelijk wordt voorkomen.

Hiermee wordt de kans op legionellagroei aanzienlijk beperkt.

Vastleggen van beheeractiviteiten

Gedurende perioden waarin normaal beheer niet mogelijk was, is het belangrijk dat afwijkingen worden geregistreerd.

Leg vast:

  • Welke maatregelen niet konden worden uitgevoerd;
  • Waarom hiervan is afgeweken;
  • Welke tijdelijke maatregelen zijn genomen;
  • Wanneer herstelmaatregelen zijn uitgevoerd.

Deze informatie kan van belang zijn bij inspecties of audits.

Toezicht en controles

De overheid en toezichthoudende instanties blijven aandacht besteden aan legionellabeheer.

Bij inspecties kan gevraagd worden naar:

  • Logboeken;
  • Beheersplannen;
  • Spoelregistraties;
  • Temperatuurmetingen;
  • Correctieve maatregelen.

Een goed bijgehouden dossier helpt om aan te tonen dat risico's beheerst zijn.

Meer dan alleen corona

Hoewel de aandacht tijdens de coronaperiode sterk toenam, geldt hetzelfde risico ook bij:

  • Leegstaande panden;
  • Vakantieperiodes;
  • Verbouwingen;
  • Seizoensgebonden gebruik;
  • Tijdelijke sluitingen;
  • Gedeeltelijk gebruikte gebouwen.

Legionellabeheer blijft daarom een continu aandachtspunt.

Hoe Via Certus kan ondersteunen

Via Certus ondersteunt organisaties bij:

  • Legionellarisicoanalyses;
  • Legionellabeheersplannen;
  • Temperatuurmetingen;
  • Beheer en logboekregistratie;
  • Controle van installaties;
  • Spoelprotocollen;
  • Drinkwaterveiligheid;
  • Vastgoeddossiers;
  • Compliance vraagstukken.

Wij helpen organisaties om drinkwaterinstallaties veilig, beheersbaar en aantoonbaar conform wet- en regelgeving te beheren.

Het resultaat

Door tijdig aandacht te besteden aan legionellabeheer kunnen gezondheidsrisico's worden beperkt en blijft de drinkwaterinstallatie veilig voor gebruikers. Een goed beheerde installatie voldoet niet alleen aan wettelijke verplichtingen, maar draagt ook bij aan een gezonde en veilige leef- en werkomgeving.

Legionellabeheer begint niet bij een monstername, maar bij structureel beheer, regelmatig gebruik en het aantoonbaar vastleggen van maatregelen.

Meer artikelen