Menu
Categorie:
Gebouwbeheer & onderhoud
Datum:
02
-
12
-
2018

De rol van de preventiemedewerker in een veilige organisatie

Elke werkgever is verantwoordelijk voor een veilige en gezonde werkomgeving. Een belangrijk onderdeel van deze verantwoordelijkheid is het aanstellen van een preventiemedewerker. Toch blijkt in de praktijk dat veel organisaties deze functie nog niet hebben ingevuld of onvoldoende benutten. De preventiemedewerker speelt een cruciale rol bij het voorkomen van ongevallen, het signaleren van risico's en het verbeteren van arbeidsomstandigheden. Door preventie structureel onderdeel te maken van de bedrijfsvoering worden niet alleen wettelijke verplichtingen nageleefd, maar ontstaat ook een veiligere, gezondere en productievere werkomgeving voor medewerkers.

De preventiemedewerker: wettelijk verplicht voor iedere werkgever

De Arbeidsomstandighedenwet verplicht iedere werkgever om ten minste één preventiemedewerker aan te wijzen. Deze persoon ondersteunt de organisatie bij het bevorderen van veilige en gezonde arbeidsomstandigheden en helpt bij het naleven van de Arbowetgeving.

Het doel van de preventiemedewerker is eenvoudig: risico's voorkomen voordat zij leiden tot ongevallen, verzuim of gezondheidsklachten.

Waarom een preventiemedewerker?

Een goed ingevulde preventiefunctie draagt bij aan:

  • Minder arbeidsongevallen;
  • Minder ziekteverzuim;
  • Meer veiligheidsbewustzijn;
  • Betere naleving van wet- en regelgeving;
  • Lagere kosten door preventie;
  • Een veilige en gezonde werkomgeving.

Preventie is immers goedkoper en effectiever dan het oplossen van problemen achteraf.

Wie mag preventiemedewerker zijn?

De Arbowet geeft aan dat de preventiemedewerker in principe een werknemer van de organisatie moet zijn. Hierdoor is gewaarborgd dat deze persoon bekend is met:

  • De organisatie;
  • De werkzaamheden;
  • De risico's;
  • De bedrijfscultuur.

Wanneer het niet mogelijk is om voldoende deskundigheid binnen de organisatie te organiseren, mag ondersteuning van externe deskundigen worden ingezet.

Voor organisaties met maximaal 25 medewerkers geldt bovendien dat de werkgever of directeur zelf de rol van preventiemedewerker mag vervullen, mits voldoende deskundigheid aanwezig is.

De drie wettelijke taken van de preventiemedewerker

De preventiemedewerker heeft volgens de Arbowet drie kerntaken.

1. Ondersteunen bij de RI&E

De preventiemedewerker ondersteunt bij het opstellen, uitvoeren en actueel houden van de Risico-Inventarisatie & Evaluatie (RI&E).

Hierbij worden risico's op het gebied van:

  • Veiligheid;
  • Gezondheid;
  • Welzijn;

in kaart gebracht en beoordeeld. Vervolgens wordt een plan van aanpak opgesteld om deze risico's te beheersen.

2. Adviseren over arbeidsomstandigheden

De preventiemedewerker adviseert de werkgever over maatregelen die bijdragen aan een goed arbeidsomstandighedenbeleid.

Daarnaast werkt hij samen met:

  • De bedrijfsarts;
  • Arbodeskundigen;
  • Ondernemingsraad;
  • Personeelsvertegenwoordiging.

Het doel is om arbeidsrisico's structureel te verminderen.

3. Uitvoeren en bewaken van maatregelen

De preventiemedewerker ondersteunt bij de uitvoering van verbetermaatregelen en bewaakt de voortgang van het arbobeleid.

Hij vormt daarbij een belangrijke schakel tussen management en medewerkers.

Meer dan alleen een wettelijke verplichting

In de praktijk blijkt dat een preventiemedewerker veel meer kan betekenen dan uitsluitend het uitvoeren van wettelijke taken.

Veel organisaties kiezen ervoor het takenpakket uit te breiden met aanvullende verantwoordelijkheden.

Mogelijke aanvullende taken

Registratie van bedrijfsongevallen

  • Registreren van incidenten;
  • Analyse van oorzaken;
  • Opstellen van verbetermaatregelen.

Onderzoek na arbeidsongevallen

  • Ondersteuning bij incidentonderzoek;
  • Vastleggen van bevindingen;
  • Voorkomen van herhaling.

Toezicht op veilig werken

  • Werkplekinspecties;
  • Veiligheidsrondes;
  • Controle op naleving van procedures.

Beheer van brandveiligheid

  • Maandelijkse controle van brandveiligheidsvoorzieningen;
  • Ondersteuning als beheerder brandmeldinstallatie;
  • Controle van logboeken.

Technisch beheer

  • Controle van arbeidsmiddelen;
  • NEN 3140-controles;
  • Controle van ladders en trappen conform NEN 2484.

Legionellabeheer

  • Uitvoeren van beheerstaken;
  • Registratie van spoelwerkzaamheden;
  • Controle van legionellapreventiemaatregelen.

Vertrouwenspersoon

Binnen kleinere organisaties kan de preventiemedewerker soms tevens een signalerende rol vervullen rondom psychosociale arbeidsbelasting.

Samenwerking met BHV

  • Ondersteuning van BHV-organisatie;
  • Oefeningen;
  • Evaluaties;
  • Calamiteitenvoorbereiding.

Voorlichting en communicatie

  • Toolboxmeetings;
  • Veiligheidsnieuwsbrieven;
  • Instructies;
  • Bewustwordingscampagnes.

De brug tussen werkgever en werknemers

Een goede preventiemedewerker staat dicht bij de werkvloer.

Hierdoor ontstaat een belangrijke brugfunctie tussen:

  • Management;
  • Werknemers;
  • Arbodeskundigen;
  • Bedrijfsarts.

Risico's worden sneller gesignaleerd en verbeteringen kunnen sneller worden doorgevoerd.

Onafhankelijkheid is essentieel

De Arbowet bepaalt dat de preventiemedewerker zijn werkzaamheden zelfstandig en onafhankelijk moet kunnen uitvoeren.

Hij moet risico's kunnen signaleren en adviezen kunnen geven zonder nadelige gevolgen voor zijn positie binnen de organisatie.

Welke risico's helpt de preventiemedewerker voorkomen?

Afhankelijk van de organisatie kan de preventiemedewerker zich bezighouden met risico's zoals:

  • Vallen en struikelen;
  • Ongevallen met machines;
  • Elektrische risico's;
  • Gevaarlijke stoffen;
  • Gehoorschade;
  • Tillen en fysieke belasting;
  • RSI en beeldschermwerk;
  • Werkdruk;
  • Psychosociale belasting;
  • Brandveiligheid.

Hoeveel tijd kost het?

De benodigde tijd hangt af van:

  • De grootte van de organisatie;
  • De branche;
  • Het aantal risico's;
  • De complexiteit van de werkzaamheden.

TNO heeft hiervoor een quickscan ontwikkeld waarmee organisaties een indicatie kunnen krijgen van:

  • Benodigde kennis;
  • Gewenste competenties;
  • Verwachte tijdsbesteding.

Via Certus als ondersteuning

Hoewel de preventiemedewerker in principe een interne functie is, kan Via Certus organisaties ondersteunen bij:

  • RI&E-trajecten;
  • Opleiding van preventiemedewerkers;
  • Coaching en begeleiding;
  • Veiligheidsaudits;
  • Arbobeleid;
  • Brandveiligheid;
  • Legionellabeheer;
  • Compliance management;
  • Veiligheidscommunicatie.

Hierdoor krijgt de preventiemedewerker de juiste ondersteuning om zijn taken effectief uit te voeren.

Het resultaat

Een goed functionerende preventiemedewerker draagt direct bij aan een veilige, gezonde en toekomstbestendige organisatie. Door risico's tijdig te signaleren, medewerkers bewust te maken van veilig werken en verbeteringen structureel op te volgen, ontstaat een sterke veiligheidscultuur binnen de organisatie.

De preventiemedewerker is daarmee niet alleen een wettelijke verplichting, maar vooral een belangrijke investering in veiligheid, gezondheid en continuïteit.

Meer artikelen