Veiligheid op de werkvloer is geen verplichting die uitsluitend voortkomt uit wet- en regelgeving. Het is een verantwoordelijkheid die iedere medewerker, leidinggevende en bestuurder dagelijks met elkaar deelt. In organisaties waar wordt gewerkt met machines, installaties, gevaarlijke stoffen of fysieke arbeid kunnen de gevolgen van een ongeval groot zijn. Niet alleen voor de betrokken medewerker, maar ook voor collega's, familieleden en de organisatie als geheel. Een sterke veiligheidscultuur ontstaat wanneer veiligheid niet wordt gezien als iets wat moet van de werkgever, maar als iets wat iedereen belangrijk vindt voor zichzelf en voor elkaar. Want uiteindelijk geldt: één ongeval is één ongeval te veel.
Een veilige werkomgeving ontstaat niet alleen door procedures, regels en persoonlijke beschermingsmiddelen. De basis ligt bij het bewustzijn van medewerkers en leidinggevenden.
Iedere medewerker moet begrijpen:
Veiligheid is niet iets wat uitsluitend wordt gecontroleerd door een leidinggevende of veiligheidskundige. Het is een gezamenlijke verantwoordelijkheid van iedereen binnen de organisatie.
Een veelgehoorde uitspraak binnen veiligheidsmanagement is:
"Veiligheid is niet iets wat moet van de baas. Het is iets wat je moet willen voor jezelf."
Wanneer medewerkers zich persoonlijk verantwoordelijk voelen voor hun eigen veiligheid en die van hun collega's ontstaat een cultuur waarin risico's eerder worden herkend, besproken en opgelost.
Deze betrokkenheid leidt vaak niet alleen tot minder incidenten, maar ook tot:
Veiligheid begint aan de top van een organisatie.
Wanneer medewerkers zien dat directie en leidinggevenden veiligheid daadwerkelijk belangrijk vinden, groeit het vertrouwen in de veiligheidsaanpak.
Dit vraagt meer dan alleen beleid of mooie woorden.
Leidinggevenden moeten:
Wanneer productie, planning of deadlines steeds belangrijker lijken dan veiligheid ontstaat het risico dat medewerkers dezelfde afweging maken. Veiligheid moet daarom zichtbaar prioriteit krijgen.
Medewerkers kunnen alleen veilig werken wanneer duidelijk is wat van hen wordt verwacht.
Daarom zijn actuele procedures en werkinstructies essentieel.
Denk hierbij aan:
Deze documenten mogen geen papieren verplichting zijn, maar moeten actief worden gebruikt binnen de dagelijkse praktijk.
Daarnaast is het belangrijk medewerkers te betrekken bij het opstellen en verbeteren van procedures. Zij kennen immers vaak als geen ander de risico's van hun werkzaamheden.
Een sterke veiligheidscultuur ontstaat wanneer iedereen zich eigenaar voelt van veiligheid.
Dit betekent dat medewerkers:
Belangrijke uitgangspunten hierbij zijn:
Wanneer medewerkers zich gehoord voelen ontstaat een cultuur waarin veiligheid vanzelfsprekend onderdeel wordt van het dagelijkse werk.
Veiligheidsbewustzijn begint al voordat een medewerker aan het werk gaat.
Een goede introductie bevat meer dan alleen een korte instructie of het uitdelen van een handboek.
Effectieve veiligheidsopleidingen:
Daarnaast is voortdurende aandacht noodzakelijk.
Juist wanneer langere tijd geen incidenten plaatsvinden ontstaat het risico dat medewerkers gewend raken aan risico's en minder alert worden. Regelmatige trainingen, toolboxen en oefeningen helpen om kennis en bewustzijn op peil te houden.
Veel incidenten ontstaan niet doordat medewerkers onvoldoende kennis hebben of niet beschikken over de juiste middelen.
Onderzoek laat zien dat een groot deel van de incidenten plaatsvindt terwijl medewerkers:
maar er toch voor kiezen om af te wijken van de veilige werkwijze. Gedrag speelt daarom een cruciale rol binnen veiligheidsmanagement.
Via Certus ondersteunt organisaties bij het ontwikkelen van een sterke veiligheidscultuur door middel van:
Wij helpen organisaties om veiligheid niet alleen vast te leggen in procedures, maar daadwerkelijk zichtbaar te maken binnen de dagelijkse praktijk.
Een veilige organisatie ontstaat wanneer veiligheid onderdeel wordt van de bedrijfscultuur. Wanneer management betrokken is, medewerkers verantwoordelijkheid nemen, procedures duidelijk zijn en veiligheid voortdurend aandacht krijgt, neemt de kans op incidenten aanzienlijk af.
Veiligheid is geen project, geen checklist en geen verplichting. Veiligheid is een manier van werken. Want uiteindelijk geldt: één ongeval is één ongeval te veel.